اگر از خود میپرسید چیکار کنیم سرطان نگیریم، پژوهش جدیدی نشان میدهد دو عامل اساسی در کاهش خطر ابتلا به سرطان نقش حیاتی دارند: حفظ اندازه مناسب دور کمر و انجام منظم فعالیت بدنی. نتایج مطالعهای که روی بیش از ۳۱۵ هزار شهروند بریتانیایی انجام شده، تاکید میکند که هیچکدام از این دو عامل بهتنهایی کافی نیستند و تنها با ترکیب هر دو میتوان بیشترین تاثیر را در پیشگیری از سرطان داشت.
زمان خواندن:
چیکار کنیم سرطان نگیریم؟
این تحلیل که توسط «صندوق جهانی تحقیقات سرطان» انجام شده، نخستین مطالعهای است که بررسی میکند چگونه ترکیب اندازه دور کمر مناسب و فعالیت بدنی منظم میتواند خطر سرطان را کاهش دهد.
در این پژوهش، احتمال ابتلا به سرطان در افرادی مقایسه شد که مطابق دستورالعمل سازمان جهانی بهداشت (WHO) اندازه دور کمر خود را حفظ کردهاند؛ یعنی کمتر از ۸۸ سانتیمتر برای زنان و کمتر از ۱۰۲ سانتیمتر برای مردان. همچنین میزان فعالیت بدنی آنها نیز بر اساس توصیه WHO بررسی شد؛ یعنی ۱۵۰ تا ۳۰۰ دقیقه ورزش با شدت متوسط یا ۷۵ تا ۱۵۰ دقیقه فعالیت شدید در هفته.
در دورهی پیگیری ۱۱ ساله، نزدیک به ۳۰ هزار نفر از شرکتکنندگان به سرطان مبتلا شدند. کسانی که از نظر اندازه دور کمر خارج از محدوده سالم بودند، حتی در صورت ورزش منظم، ۱۱ درصد بیشتر در معرض خطر سرطان قرار داشتند.
عوامل سرطان
عوامل ایجاد سرطان را میتوان به دو دستهی درونی و بیرونی تقسیم کرد:
۱- عوامل بیرونی (محیطی)
- مصرف دخانیات و الکل
- آلودگی هوا و تماس با مواد شیمیایی
- اشعه فرابنفش و پرتوهای رادیواکتیو
- رژیم غذایی ناسالم و چربی بالا
۲- عوامل درونی (ژنتیکی و متابولیک)
- استعداد ژنتیکی در خانواده
- اختلالات هورمونی
- عملکرد ضعیف سیستم ایمنی
با کنترل این عوامل، پاسخ علمی به پرسش چیکار کنیم سرطان نگیریم فراهم میشود. پیشگیری از طریق آگاهی، سبک زندگی سالم، تغذیه متعادل و پرهیز از رفتارهای پرخطر، بهترین راه مقابله با سرطان است.
اگر این 6 نشانه را داشته باشید، احتمال ابتلا به سرطان در شما بالاست
توجه به علائم اولیه سرطان میتواند در تشخیص زودهنگام و درمان موثر نقش کلیدی داشته باشد. در جدول زیر، شش نشانه هشداردهنده ذکر شده است:
| نشانه | توضیح | اهمیت در تشخیص زودهنگام |
| کاهش وزن ناگهانی | بدون تغییر در رژیم یا ورزش | ممکن است نشانه سرطان معده یا ریه باشد |
| خستگی مزمن | بدون دلیل مشخص احتمال اختلال | در سیستم ایمنی یا خون |
| تغییر در خالها یا پوست | تغییر رنگ یا شکل خال | از نشانههای اولیه سرطان پوست |
| سرفه مداوم | بیش از سه هفته | ممکن است مربوط به سرطان ریه باشد |
| درد مزمن در بدن | به ویژه در استخوانها | میتواند علامت متاستاز باشد |
| خونریزی غیرعادی | از هر ناحیه بدن | نشانه اختلال در اندامهای داخلی |
اگر هر کدام از این علائم را دارید، باید سریعا به پزشک مراجعه کنید. درک این نشانهها بخشی از آگاهی عمومی درباره چیکار کنیم سرطان نگیریم است؛ چون پیشگیری همیشه موثرتر از درمان شناخته میشود.
قاتل سرطان کشف شد
پژوهشهای جدید نشان میدهد که سبک زندگی سالم و مصرف برخی مواد طبیعی میتواند نقش یک «قاتل سرطان» را در بدن ایفا کند. دانشمندان معتقدند که کنترل وزن، فعالیت بدنی منظم و تغذیه سرشار از آنتی اکسیدانها سه سلاح اصلی برای مقابله با سلولهای سرطانی هستند.
اگر به دنبال پاسخ به این سوال هستید که چیکار کنیم سرطان نگیریم، بهتر است بدانید که مواد غذایی طبیعی مانند زردچوبه، چای سبز، سیر و انواع توتها بهدلیل داشتن ترکیبات ضد التهابی، به عنوان قاتلان طبیعی سرطان شناخته میشوند.
به طور خاص، کورکومین موجود در زردچوبه رشد سلولهای سرطانی را مهار کرده و از گسترش تومورها جلوگیری میکند. از سوی دیگر، چای سبز به دلیل وجود پلی فنولها، قدرت بالایی در نابودی سلولهای جهشیافته دارد. بنابراین، ترکیب این مواد در رژیم روزانه، میتواند بخشی از پاسخ علمی و کاربردی به پرسش چیکار کنیم سرطان نگیریم باشد.
اهمیت تناسب اندام در پیشگیری از سرطان
افرادی که به اندازه کافی ورزش نمیکردند، حتی با داشتن دور کمر مناسب، ۴ درصد بیشتر در معرض سرطان بودند. کسانی که هیچ یک از دو معیار را رعایت نکرده بودند، تا ۱۵ درصد افزایش خطر سرطان را تجربه کردند. این نتایج در مجله British Journal of Sports Medicine منتشر شده است.
پروفسور مایکل لایتمن از دانشگاه «رگنسبورگ» آلمان گفت: «ما از یافتههایی که دربارهی تعامل میان دور کمر و فعالیت بدنی در کاهش خطر سرطان به دست آوردیم، هیجانزدهایم. این نتایج نشان میدهد حفظ اندازه مناسب کمر و فعال بودن، هر دو برای پیشگیری از سرطان حیاتی هستند».
فعالیت بدنی موثر برای سلامت
بر اساس تعریف سازمان جهانی بهداشت WHO، فعالیتهای متوسط شامل پیادهروی سریع (بیش از ۶ کیلومتر در ساعت)، نظافت سنگین، دوچرخه سواری ۱۰ تا ۱۲ کیلومتر در ساعت یا بازی بدمینتون است. فعالیتهای شدید مانند دویدن، کوهنوردی، بیل زدن، فوتبال یا بسکتبال، تاثیر بیشتری بر سلامت عمومی و کاهش خطر سرطان دارند.
برای جلوگیری از سرطان چه بخوریم؟
یکی از مهمترین پاسخها به سوال چیکار کنیم سرطان نگیریم، رژیم غذایی است. تغذیه نقش مستقیمی در عملکرد سیستم ایمنی و کنترل رشد سلولها دارد.
مواد غذایی مفید برای پیشگیری از سرطان عبارتند از:
- میوهها و سبزیجات تازه: به ویژه انواع رنگی مثل بروکلی، گوجه فرنگی، هویج، انار و زغال اخته
- غلات کامل و فیبر بالا: مثل جو دوسر و نان سبوسدار برای کاهش التهاب
- اسیدهای چرب امگا ۳: در ماهیهای چرب مانند سالمون و دانه چیا
- زردچوبه، سیر و زنجبیل: تقویتکنندههای طبیعی سیستم ایمنی
به علاوه، باید مصرف گوشت قرمز، غذاهای فراوری شده، نوشابهها و قندهای مصنوعی را کاهش دهید. هر چه غذاهای شما طبیعیتر باشند، فاصلهتان از سرطان بیشتر خواهد بود.
جنگندههای قوی در برابر سرطان
بدن انسان در خود جنگندههایی طبیعی دارد که وظیفهشان شناسایی و از بین بردن سلولهای سرطانی است. این جنگندهها همان سلولهای ایمنی از نوع T هستند. اما برای اینکه این سلولها کار خود را به خوبی انجام دهند، باید تقویت شوند.
مواد غذایی زیر به عنوان جنگندههای طبیعی علیه سرطان شناخته میشوند:
- ویتامین C و E: در مرکبات، بادام و اسفناج
- آنتیاکسیدانها: در چای سبز، انار و بلوبری
- پروتئینهای گیاهی: در حبوبات و مغزها برای بازسازی سلولهای ایمنی
نکته مهم: تقویت این جنگندهها پاسخ عملی دیگری است به سوال چیکار کنیم سرطان نگیریم.
سرطان چگونه باعث مرگ میشود؟
سرطان زمانی باعث مرگ میشود که سلولهای سرطانی رشد بیرویه پیدا کرده و عملکرد اندامهای حیاتی مانند قلب، ریه، کبد یا مغز را مختل کنند. این سلولها میتوانند به سایر نقاط بدن مهاجرت کرده و تومورهای جدید ایجاد کنند که در علم پزشکی به آن متاستاز میگویند.
در بسیاری از موارد، مرگ ناشی از سرطان نه به خاطر تومور اولیه بلکه به دلیل گسترش آن در بدن است. برای جلوگیری از چنین سرنوشتی باید زود اقدام کنید و با اصلاح سبک زندگی، به ویژه رعایت اصول تغذیه و فعالیت، بهدنبال راه حل عملی برای چیکار کنیم سرطان نگیریم باشید.
آینده پیشگیری از سرطان با هوش مصنوعی
«Cancer Research UK» اعلام کرده است که در همکاری با نهادهای تحقیقاتی، بودجهای ۱۰ میلیون پوندی برای توسعه ابزارهای هوش مصنوعی و تحلیل دادهها اختصاص داده تا تشخیص زودهنگام و پیشگیری از سرطان بهبود یابد. هدف این پروژه پنج ساله، پیشبینی دقیقتر احتمال ابتلای هر فرد به سرطان و ارائه برنامههای شخصیسازیشده برای پیشگیری است.
تغییرات کوچک، تفاوتهای بزرگ با هدف پیشگیری از سرطان
دکتر هلن کروکر از صندوق جهانی تحقیقات سرطان میگوید: «این یافتهها نشان میدهد که داشتن رویکردی جامع برای سبک زندگی، به جای تمرکز بر یک عامل خاص، در کاهش خطر سرطان موثرتر است. حفظ وزن سالم، اندازه مناسب دور کمر، فعالیت بدنی منظم و تغذیه متعادل، همگی گامهای حیاتی برای پیشگیری از سرطان هستند».
وی افزود: «حتی تغییرات کوچک مانند پیادهروی روزانه، انتخاب غذاهای سالمتر و پرهیز از سبک زندگی کم تحرک میتواند در درازمدت تفاوت بزرگی ایجاد کند».
نتیجهگیری
برای پاسخ به این پرسش که چیکار کنیم سرطان نگیریم، باید گفت: رعایت همزمان دو اصل کلیدی یعنی فعالیت بدنی منظم و حفظ دور کمر در محدوده سالم، موثرترین راه برای کاهش خطر ابتلا به سرطان است. انجام یکی از این موارد به تنهایی کافی نیست اما ترکیب آنها بهعنوان بخشی از یک سبک زندگی سالم، میتواند بدن را در برابر بسیاری از انواع سرطانها مقاومتر کند.
سوالات متداول
چیکار کنیم سرطان نگیریم؟
با حفظ وزن و دور کمر در محدوده سالم، انجام منظم ورزش، تغذیه متعادل و پرهیز از سیگار و الکل میتوان خطر ابتلا به سرطان را به شکل چشمگیری کاهش داد.
آیا فقط ورزش برای جلوگیری از سرطان کافی است؟
خیر. تحقیقات نشان میدهد که حتی با ورزش منظم، اگر اندازه دور کمر از حد مجاز بالاتر باشد، خطر سرطان تا ۱۱ درصد افزایش مییابد.
اندازه استاندارد دور کمر چقدر است؟
کمتر از ۸۸ سانتیمتر برای زنان و کمتر از ۱۰۲ سانتیمتر برای مردان طبق دستورالعمل سازمان جهانی بهداشت.
چه مقدار ورزش برای کاهش خطر سرطان لازم است؟
۱۵۰ تا ۳۰۰ دقیقه فعالیت بدنی با شدت متوسط یا ۷۵ تا ۱۵۰ دقیقه فعالیت شدید در هفته توصیه میشود.
آیا تغییرات کوچک در سبک زندگی واقعا موثر است؟
بله، حتی عادتهای ساده مثل پیادهروی روزانه یا خوردن غذای سالمتر میتواند در طول زمان اثر چشمگیری در کاهش خطر سرطان داشته باشد.
